مفاهیم پایه بورس

2

مفاهیم پایه بورس

در این قسمت به معرفی مهم ترین و کاربردی ترین اصطلاحات و مفاهیم پایه بورس می پردازیم که برای شروع و ورود به بورس برای هر فردی نیاز است. بعضی از مفاهیم نیاز به توضیحات جامع تر و دقیق تری دارند که در مقالات جداگانه به آنها پرداخته خواهد شد.

سهام

اگر سرمایه شرکت های سهامی را به قسمت های برابر و یکسان تقسیم کنیم هر قسمت آن مساوی با یک سهم می باشد، که این سهم نشان دهنده میزان مشارکت و تعهدات و منافع صاحب آن سهم در شرکت مورد نظر می باشد.

به عنوان مثال تصور کنید ما یک شرکت داریم به ارزش ۱۰۰ میلیون تومان که آن را به ۵۰۰۰۰ سهم ۲۰۰۰ تومانی تقسیم می کنیم. اگر شما ۲ میلیون تومان از سهام این شرکت را خریداری کنید صاحب ۲ درصد از سهام شرکت (دارنده ۱۰۰۰ عدد سهم) می شوید.

شاخص

شاخص ها اعدادی هستند که نمایانگر بازدهی، رشد یا نزول بازار مورد نظر هستند. یکی از شاخص های مطرح در بازار بورس ایران شاخص کل می باشد.

شاخص کل

شاخص کل عددی است که بازدهی کل بازار را نشان می دهد و تغییرات آن نشان دهنده تغیرات بازار می باشد. شاخص کل یکی از پرکاربرد ترین مفاهیم پایه بورس می باشد که خیلی به گوش شما خواهد خورد.

یعنی اگر تغییرات بازار مثبت باشد شاخص مثبت می شود و بالعکس اگر تغییرات بازار منفی باشد شاخص نیز منفی می شود. برای بررسی بازدهی بازار در ماه یا سال گذشته میتوان به بازدهی شاخص کل و روند آن نگاه کرد.

رشد یا نزول شاخص کل در واقعا تابع رشد یا نزول قیمت سهام صنایع مختلف می باشد که البته تاثیر هر صنعت و شرکت با توجه به ارزش کل معاملات آن شرکت متفاوت می باشد.

مفاهیم پایه بورس شاخص کل

نماد

نماد هر شرکت در واقع کد مختص به آن شرکت می باشد که برای سهولت در بسته بندی و شناسایی آن شرکت در بورس مورد استفاده قرار می گیرد. این نماد به دو صورت وجود دارد:

۱- از یک حرف که معرف گروه صنعتی ای است که شرکت در آن حوزه فعالیت می کند به علاوه بخشی از نام شرکت تشکیل شده است.

( حرف اختصاری + بخشی از نام شرکت )

به طور مثال:

گروه خودرویی حرف اختصاری آن ها ” خ ” می باشد مانند: خساپا (گروه خودرو سازی سایپا)

گروه فلزات حرف اختصاری آن ها ” ف ” می باشد مانند: فرآور (فرآوری‌ مواد معدنی‌ ایران‌)

۲- یک اسم که از قاعده بالا پیروی نمی کند

مانند: ذوب (از گروه فلزات مربوط به شرکت ذوب آهن اصفهان)

سهامدار عمده

در بازار بورس هر شخص حقیقی یا حقوقی که بیشتر از ۱% از سهام شرکت یا موسسه یا … را داشته باشد به عنوان سهامدار عمده شناسایی می شود و نام او در لیست سهامدار آن شرکت در سایت شرکت مدیریت فناوری بورس تهران نمایش داده می شود.

به طور مثال اگر تعداد سهام شرکتی ۳۰۰,۰۰۰,۰۰۰ عدد باشد برای اینکه در بین سهامداران عمده قرار بگیرید باید ۳,۰۰۰,۰۰۰ عدد از سهام این شرکت را خریداری کنید.

در نظر داشته باشید که بودن در بین سهامداران عمده به معنی دارا بودن کرسی مدیریت در شرکت نمی باشد. برای گرفتن کرسی مدیریتی در شرکت شما باید حداقل صاحب ۱۷,۵ درصد از سهام شرکت باشید.

پرتفو

پرتفو در واقع به معنی سبدی از سهام شرکت های مختلف به منظور کاهش ریسگ سرمایه گذاری می باشد. کارشناسان و افراد بزرگ و موفق در حوزه سرمایه گذاری هم در بهترین حالت پیشنهاد تک سهم بودن در سرمایه گذاری را نمی دهند چون در این صورت ریسک سرمایه گذاری به شدت بالا می رود. پرتفو یکی از مفاهیم پایه بورس می باشد که مدیریت آن به استراتژی شما بستگی دارد.

بیایید کاهش ریسک را با یک مثال به صورت شفاف بیان کنیم:

فرض کنید یک شرکت تولیدی در صورت تحریم سود آوری بیشتری کسب کند چون محصولاتش در داخل کشور مصرف می شود و در صورت تحریم دیگر رقبای خارجی نمی توانند در داخل با او رقابت کنند در مقابل شرکتی دیگر صادرات محور است و در صورت تحریم دچار ضرر می شود.

حال اگر در سبد سرمایه گذاری ما از هر دو این شرکت ها سهام وجود داشته باشد، سبد سرمایه گذاری ما در مقابل تحریم مصون می باشد چون یکی از شرکت ها سود میکند و دیگری ضرر و در کل تحریم تاثیری رو برایند ارزش سرمایه گذاری ما نمی گذارد.

عرضه اولیه

وقتی سهام شرکتی برای اولین بار می خواهد در بورس عرضه شود، به اولین روزی که این سهام در بورس عرضه می شود اصطلاحا عرضه اولیه گفته می شود که در آن درصد مشخصی از سهام شرکت توسط سرمایه گذاران خریداری می شود.

سهام شناور آزاد

به بخشی از سهام شرکت که دارندگان آن آمادگی عرضه و فروش آن سهم را دارند وقصد نگهداری و حفظ سهم به منظور مشارکت در مدیریت شرکت را ندارند.

برای محاسبه سهام شناور آزاد باید ترکیب سهامداران بررسی شود و سهامداران راهبردی و اصلی را مشخص کرد. سهامدار راهبردی، سهامدارانی هستند که در کوتاه‌مدت، قصد واگذاری سهام خود را نداشته و معمولاً می‌خواهند برای اعمال مدیریت خود، این سهام را حفظ کنند.

EPS (ای پی اس)

سودی که شرکت پیش بینی می کند به ازای هر سهم کسب می کند. در ابتدای سال مالی، هر شرکت سود تخمینی خود را بر اساس نظر هیئت مدیره و پیش بینی های مالی شرکت تخمین می زند و به سهامداران خود اعلام می کند. این سود معمولا با محافظه کاری اعلام می شود و تاثیر مستقیمی در قیمت سهام می گذارد. برای به دست آوردن EPS سود شرکت را پس از کسر مالیات بر تعداد سهام شرکت تقسیم می کنند و این مقدار می تواند مثبت یا منفی باشد.

DPS (دی پی اس)

به سودی که پس از کسر مالیات به صورت نقدی به سهامداران پرداخت می شود گفته می شود که اغلب موارد کمتر از EPS می باشد. توضیح کامل تری در مورد این دو مفاهیم پایه بورس در مقالات بعدی آکادمی سرمایه منتشر خواهد شد.

ممکن است شما دوست داشته باشید
2 دیدگاه
  1. محسن اسلامی می گوید

    مطلب خلاصه و مفیدی بود ممنون از شما

    1. پوریا عابدین می گوید

      سلام
      خوشحالیم که مورد توجه شما قرار گرفت.

ارسال یک دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.